Ұсақ мал азықтандыру нұсқаулығы
Қой мен ешкіні азықтандыру; жайылым жағдайына, маусымға және жануардың өнімділік кезеңіне қарай жоспарлануы тиіс. Дұрыс азықтандыру егіз төлдеу көрсеткішіне, қозы-лақтардың дамуына және сүт өнімділігіне тікелей әсер етеді.
Маусымға қарай азықтандыру
- Көктем–жаз: Жайылым шөбі ақуыз бен суға бай болады. Жаңа жайылымға шығарда кебудің (тимпания) алдын алу үшін жануарларды алдымен құрғақ шөппен тойдыру керек.
- Күз: Жайылым сапасы төмендейді; шағым алдындағы кондицияны жақсарту үшін қосымша жем («flushing») қолданылуы мүмкін.
- Қыс: Қора кезеңі құрғақ шөп, сүрлем және кесіп жеммен (concentrate feed) өтеді; суыққа байланысты энергия қажеттілігі артады.
Өнімділік кезеңдеріне қарай қажеттіліктер
- Шағым алды (2–3 апта): Энергиялық қолдау овуляция мен егіз төлдеу көрсеткішін арттыруы мүмкін.
- Буаздықтың соңғы 6 аптасы: Төлдің дамуының басым бөлігі осы кезеңде жүреді; энергия мен ақуызды арттыру қажет, буаздық токсемиясына назар аудару керек.
- Лактация: Сүт өнімділігі үшін энергия мен ақуыз қажеттілігі ең жоғары деңгейде болады; таза су мол берілуі тиіс.
Қозы мен лақтарды азықтандыру
- Туғаннан кейінгі алғашқы 6 сағат ішінде жеткілікті мөлшерде уыз сүті (колострум) берілуі керек.
- Екінші аптадан бастап қозы-лақтарға арналған бастапқы жем мен сапалы құрғақ шөпті алдарына қою арқылы қарын (румен) дамуы қолдау табады.
- Сүттен шығару кезең-кезеңімен жүргізіліп, стресс барынша азайтылуы тиіс.
Минерал және дәрумен
Қойлар мысқа өте сезімтал келеді; қойларға ірі қара немесе ешкіге арналған минералды қоспалар берілмеуі керек. Селен мен Е дәруменінің жетіспеушілігі қозыларда бұлшықет ауруларына әкелуі мүмкін.
Жиі жіберілетін қателіктер
- Буаздықтың соңғы кезеңінде жеткіліксіз азықтандыру
- Қойларға мысы бар минералды қоспа беру
- Аш жануарды ылғалды, шық түскен жайылымға шығару
Бұл нұсқаулық жалпы ақпараттандыру мақсатында дайындалған. Рацион; жануардың тұқымына, жасына, өнімділік деңгейіне, кесіп жемнің сапасына және шаруашылық жағдайына қарай өзгереді. Шаруашылығыңызға арналған арнайы ұсыныстар үшін ветеринар дәрігеріңізге немесе техникалық тобымызға хабарласыңыз.
